Brussel, 9 november 2025 – Zelfdoding is nog steeds een van de grootste taboes in onze samenleving, ook in het verzekeringswezen. Kamerlid Els Van Hoof (cd&v) diende een wetsvoorstel in dat verzekeraars verbiedt om nog langer zelfdodingspogingen standaard uit te sluiten in reisannulatie- en reisbijstandsverzekeringen. Van Hoof wil zo het stigma rond psychische aandoeningen doorbreken en zorgen voor een menselijkere benadering in de verzekeringssector.
Jaarlijks overlijden zo’n 2000 mensen in België door zelfdoding en vinden naar schatting 22.000 tot 44.000 pogingen plaats. Vooral mensen in kwetsbare situaties lopen een verhoogd risico. “Studies tonen aan dat zelfdoding en pogingen daartoe vaker voorkomt bij mensen met een laag inkomen. Wie worstelt met psychische problemen, krijgt niet alleen te maken met gezondheidsuitdagingen, maar ook met financiële kopzorgen en in sommige gevallen zelfs uitsluiting. Vandaag zijn zelfdodingspogingen in bijna alle reisverzekeringen uitgesloten van dekking. Dat is onrechtvaardig,” stelt Kamerlid en penhouder van het wetsvoorstel Els Van Hoof (cd&v).
Vandaag sluiten nagenoeg alle reisverzekeraars kosten naar aanleiding van een zelfdodingspoging automatisch uit. Dat betekent dat mensen die niet op reis kunnen vertrekken of tijdens hun reis medische hulp of repatriëring nodig hebben na een poging tot zelfdoding, geen recht hebben op tussenkomst van hun verzekering — in tegenstelling tot wie bijvoorbeeld betrokken raakte in een auto-ongeval of andere fysieke schade heeft geleden. “Het onderscheid dat gemaakt wordt door verzekeraars tussen psychische en fysieke gezondheidsproblemen is niet alleen onrechtvaardig, ze werkt ook stigmatiserend,” stelt Van Hoof. “Iemand die in de put zit, moet niet met de vinger gewezen worden.”
Financiële gevolgen verergeren psychisch lijden
Van Hoof wijst bovendien op een mogelijke financiële impact van een uitsluiting. “Wie na een poging tot zelfdoding gerepatrieerd moet worden naar België, draait vaak zelf op voor die kosten — wat kan oplopen tot duizenden euro’s.” Ook dreigt zo een vicieuze cirkel. “Ziek maakt arm, en arm maakt ziek. Financiële stress versterkt psychisch lijden, en net op dergelijke kwetsbare momenten worden mensen nu in de steek gelaten,” waarschuwt Van Hoof.
Het wetsvoorstel bouwt verder op een eerdere wet van Van Hoof uit 2024, die hospitalisatieverzekeringen verbood om medische kosten ten gevolge van zelfdodingspogingen uit te sluiten. Net als die wet stelt het huidige wetsvoorstel voor dat verzekeraars geen bijpremie mogen aanrekenen of een reisverzekering mogen weigeren op basis van een eerdere poging tot zelfdoding. “Mensen mogen niet levenslang gebrandmerkt worden na een moeilijke periode.”
Hoog zelfdodingscijfer in België
De noodzaak voor een dergelijke wetswijziging blijkt uit de cijfers: jaarlijks sterven in België zo’n 2.000 mensen door zelfdoding, een gemiddelde van 16 per 100.000 inwoners. Dat ligt ver boven het EU-gemiddelde van 11 – alleen Slovenië, Litouwen en Hongarije scoren nog slechter. Het aantal pogingen tot zelfdoding ligt in België nog hoger: naar schatting tussen de 22.000 en 44.000 per jaar.
“Deze cijfers onderstrepen hoe dringend het is dat ook onze wetgeving en verzekeringspraktijken aangepast worden aan de realiteit van psychisch lijden,” besluit Van Hoof. “Wie op een moment van wanhoop een poging tot zelfdoding onderneemt, moet zorg en ondersteuning krijgen – geen financiële bestraffing of stigma.”
Achtergrond
Enkele voorbeelden maken de problematiek duidelijk die het wetsvoorstel wil aanpakken:
- Bij het overlijden van een verzekerde op vakantie dekt de reisbijstandsverzekering normaal gezien de kosten van repatriëring van het lichaam naar België. Wanneer het overlijden echter het gevolg is van zelfdoding, geldt die dekking vandaag niet.
- Wie om medische redenen niet op vakantie kan vertrekken, kan een beroep doen op de reisannulatieverzekering om de reiskosten terug te krijgen. Die terugbetaling wordt vandaag geweigerd als de oorzaak een zelfdodingspoging is.
- Wie op vakantie in het ziekenhuis belandt, kan rekenen op terugbetaling van de medische kosten of een medische repatriëring via de reisbijstandsverzekering tenzij het om een zelfdodingspoging gaat.
- Ook bij het overlijden van een naaste, zoals een zoon of dochter, kan men doorgaans rekenen op een terugbetaling via de reisannulatieverzekering. Die tussenkomst wordt echter geweigerd als de doodsoorzaak zelfdoding is.
- Tot slot wordt ook de dekking door de reisbijstandsverzekering van een vervroegde terugkeer uit vakantie bij overlijden van een familielid geweigerd indien het overlijden het gevolg is van zelfdoding.